Κυριακή, 25 Σεπτεμβρίου 2016

Η επικείμενη σύγκρουση με τη Βόρεια Κορέα

%ce%b1%cf%81%cf%87%ce%b5%ce%af%ce%bf-%ce%bb%ce%ae%cf%88%ce%b7%cf%82-3Richard N. Haas 
ΤΟ ΒΗΜΑ – ΤΗΕ PROJECT SYNDICATE
Ας φανταστούμε ότι βρισκόμαστε στο 2020. Ο διοικητής της CIA ζητά επείγουσα συνάντηση με τον πρόεδρο των ΗΠΑ καθώς η Βόρεια Κορέα κατάφερε να κατασκευάσει μια πυρηνική βόμβα αρκετά μικρή ώστε να χωράει μέσα στη μύτη ενός διηπειρωτικού βαλλιστικού πυραύλου που μπορεί να φτάσει στην
αμερικανική επικράτεια. Στην Ουάσινγκτον αλλά και στη Σεούλ, το Τόκιο και το Πεκίνο πραγματοποιούνται συναντήσεις υψηλόβαθμων αξιωματούχων με στόχο να καθορίσουν την απάντησή τους.
Αυτό το σενάριο μπορεί να μοιάζει εξωπραγματικό σήμερα, αλλά αφορά περισσότερο την επιστήμη της πολιτικής παρά την επιστημονική φαντασία. Η Βόρεια Κορέα μόλις πραγματοποίησε την πέμπτη δοκιμή ενός πυρηνικού εκρηκτικού μηχανισμού, μερικές ημέρες μετά τη δοκιμή διαφόρων βαλλιστικών πυραύλων. Σε περίπτωση που δεν παρέμβει κανείς, αργά  η γρήγορα  η Βόρεια Κορέα  θα ενισχύσει το πυρηνικό της οπλοστάσιο (σήμερα εκτιμάται ότι διαθέτει από 8 έως 12 εκρηκτικούς μηχανισμούς) και θα αναζητήσει έναν τρόπο για να σμικρύνει τα όπλα της ώστε μπορούν να εγκατασταθούν σε πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς και ακρίβειας.
Μια Βόρεια Κορέα ικανή να απειλήσει την αμερικανική επικράτεια θα μπορούσε να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι δεν απειλείται ιδιαίτερα από τις αμερικανικές δυνάμεις, κρίση που θα μπορούσε να την οδηγήσει να εξαπολύσει μια συμβατική, όχι πυρηνική, επίθεση κατά της Νότιας Κορέας.
Τούτου λεχθέντος, η Βόρεια Κορέα δεν πρέπει να ξεκινήσει έναν πόλεμο ώστε τα πυρηνικά και τα πυραυλικά της πλεονεκτήματα να έχουν αντίκτυπο. Εάν η Νότια Κορέα ή η Ιαπωνία κατέληγαν στο συμπέρασμα ότι η Βόρεια Κορέα θα μπορούσε να αποτρέψει μια αμερικανική επέμβαση σε έναν πόλεμο στην κορεατική χερσόνησο, θα έδιναν λιγότερη βαρύτητα στις αμερικανικές εγγυήσεις, εγείροντας έτσι την πιθανότητα κατασκευής δικών τους πυρηνικών όπλων. Ανάλογες αποφάσεις θα προκαλούσαν έντονη ανησυχία στην Κίνα δημιουργώντας τις συνθήκες για μια περιφερειακή κρίση ή ακόμα και ένοπλη σύρραξη.
Υπάρχει και ένας άλλος κίνδυνος. Μια αποδεκατισμένη οικονομικά Βόρεια Κορέα θα μπορούσε να μπει στον πειρασμό να πουλήσει πυρηνικά  όπλα σε όποιον προσέφερε τα περισσότερα χρήματα, είτε σε μια τρομοκρατική οργάνωση είτε σε μια χώρα που θα επιθυμούσε να αποκτήσει το απόλυτο όπλο.
Επιλογές για τις ΗΠΑ υπάρχουν, αλλά καμία δεν είναι ιδιαίτερα ελκυστική. Όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις, υπάρχουν ελάχιστοι λόγοι να εκτιμάται ότι η Βόρεια Κορέα θα εγκατέλειπε αυτό που εκλαμβάνει ως την καλύτερη εγγύηση για την επιβίωσή της. Μια άλλη επιλογή είναι να συνεχίσουν με την τρέχουσα πολιτική των διευρυμένων κυρώσεων. Το πρόβλημα είναι ότι οι κυρώσεις δεν είναι αρκετά ισχυρές ώστε να αναγκάσουν την Βόρεια Κορέα να εγκαταλείψει τα πυρηνικά και πυραυλικά προγράμματά της. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο γεγονός ότι η Κίνα, ανησυχώντας για την εισροή μεγάλου αριθμού προσφύγων και για μια ενωμένη Κορέα στην αμερικανική σφαίρα επιρροής σε περίπτωση κατάρρευσης της Βόρειας Κορέας, κατά πάσα πιθανότητα θα συνεχίσει να της παρέχει τα καύσιμα και τα τρόφιμα που χρειάζεται.
Κατ’ επέκταση, είναι πιο λογικό να εστιάσουν οι ΗΠΑ στις προσπάθειες εξεύρεσης μιας διπλωματικής λύσης με την Κίνα. Οι ΗΠΑ, έπειτα από διαβουλεύσεις με τη Νότια Κορέα και την Ιαπωνία, θα πρέπει να συναντηθούν με κινέζους αξιωματούχους για να συζητήσουν πως θα μπορούσε να είναι μια ενωμένη Κορέα, ούτως ώστε να εκλείψουν κάποιες από τις κινεζικές ανησυχίες. Ενδέχεται φυσικά οι διαβεβαιώσεις αυτές να μην περιορίσουν τη στήριξη της Βόρειας Κορέας από την Κίνα. Σε αυτήν την περίπτωση, οι ΗΠΑ θα είχαν τρεις ακόμη επιλογές.
Μια επιλογή θα ήταν να αποδεχτούν την ύπαρξη μιας Βόρειας Κορέας σε θέση να εξαπολύσει μια πυρηνική επίθεση στην αμερικανική επικράτεια. Θα εφάρμοζαν μια αμυντική και αποτρεπτική πολιτική καθιστώντας σαφές στη Βόρεια Κορέα ότι η χρήση ή η διάδοση πυρηνικών όπλων θα οδηγούσε στην πτώση του καθεστώτος και πιθανώς σε μια πυρηνική αντεπίθεση από την πλευρά των ΗΠΑ. Η δεύτερη επιλογή θα ήταν μια συμβατική στρατιωτική επίθεση, με στόχο τα πυρηνικά και πυραυλικά προγράμματα της Βόρειας Κορέας. Υπάρχει, ωστόσο, ο κίνδυνος μια τέτοια επίθεση να μην επιτύχει όλους τους στόχους της και να δώσει ταυτόχρονα την αφορμή για μια συμβατική ή ακόμη και μια πυρηνική επίθεση στη Νότια Κορέα. Η τρίτη επιλογή θα ήταν να πραγματοποιούταν μια τέτοια συμβατική στρατιωτική επίθεση μόνο εάν αποδεικνυόταν ότι η Βόρεια Κορέα βρίσκεται σε ετοιμότητα για χρήση πυρηνικών όπλων.
Ποια θα είναι η κατάληξη παραμένει άγνωστο αλλά το μοναδικό σίγουρο είναι ότι όποιος επικρατήσει στις προεδρικές εκλογές του Νοεμβρίου  θα κληθεί να λάβει μια κρίσιμη απόφαση για τη Βόρεια Κορέα.
* Ο κ.Ρίτσαρντ Χάας, πρώην υπεύθυνος στρατηγικού σχεδιασμού του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, είναι πρόεδρος του αμερικανικού ινστιτούτου Council on Foreign Relations