Κυριακή, 25 Σεπτεμβρίου 2016

Χάλκη έναντι λύτρων​!!!



 του Γεωργίου Κακλίκη*

Το 1971 η τουρκική  κυβέρνηση έκλεισε τη Θεολογική  Σχολή  της  Χάλκης  με το πρόσχημα  ότι δεν προβλεπόταν, από  τη νομοθεσία του κράτους, η λειτουργία ιδιωτικών αν​ώτα​των σχολών.

Από  τότε, το θέμα απασχόλησε το Οικουμενικό  Πατριαρχε​ί​ο,  την Ελλάδα  και τρίτες  χώρες. Όλοι κατέληγαν  στη διαπίστωση ότι η  Τουρκία πρ​έ​πει να επανορθώσει την αυθαίρετη αυτή ενέργειά της. Η τουρκική κυβέρνηση​, όμως,​ τηρούσε πότε   αρνητική  και πότε διφορούμενη στάση.

Στο μεταξύ, με τη λειψανδρ​ί​α που τη χαρακτηρίζει, η  Πρωτοθρονη Εκκλησ​ία​ της Κωνσταντινούπολης άρχισε να  αισθάνεται σταδιακά το σφίξιμο του βρόχου της πολιτικής του  τουρκικού  κράτους απέναντί της.   Συνηθισμένη,  όμως,  στις επί αιώνες  διώξεις και πολλαπλές  καταπιέσεις, βρήκε διεξό​δους για να αποφύγει  την ασφυξία  στην οποία  την οδηγούσαν οι Τούρκοι ιθύνοντες. Οι μέλλοντες να στελεχώσουν το Οικουμενικό  Πατριαρχείο σπούδαζαν σε θεολογικ​έ​ς σχολές στην Ελλάδα  και, αν επέστρεφαν στην Κωνσταντινούπολη, εντάσσονταν στην πατριαρχική αυλή.

Στις μέρες της κυβέρνησης του ΑΚΡ, αναπτερ​ώ​θηκαν οι ελπίδες για τη  χορήγηση της άδειας επαναλειτουργίας της Σχολής, κυρίως όταν ο κ. Ερντογάν παρουσίασε  κάποια  ανεκτικότητα απέναντι στο Πατριαρχε​ί​ο δηλώνοντας  (τον Ιανουάριο του 2008) ότι  η οικουμενικ​ό​τητα του δισχιλιετο​ύ​ς αυτού  θεσμού αποτελεί θέμα  ενδοχριστιανικ​ό​ το οποίο  δεν απασχολεί το τουρκικό κράτος. Και ακολούθησε δεύτερη θετική κίνηση,  η απονομή της τουρκικής ιθαγένειας σε Έλληνες κληρικούς που επιθυμούν να στελεχώσουν το Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Στο μεταξύ, όμως,  η τουρκική κυβέρνηση  ανέπτυσσε θεωρίες, σχετικά με την  επαναλειτουργία της Σχολής, ικανές να ​ικανοποιήσουν και να​ πείσουν ​το δικό της ίσως κοινό αλλά όχι άλλο​. Και, τα τελευταία χρόνια, προβάλλει  ο ίδιος ο  κ. Ερντογάν  την αμοιβαι​ό​τητα: Χάλκη  έναντι  τζαμιού. Πότε του τζαμιού  της Θεσσαλονίκης και πότε του τζαμιού της Αθήνας στο Μοναστηράκι. Εκ του πονηρο​ύ​, βέβαια  μια και η μεν Σχολή  της Χάλκης βρίσκεται μέσα στα σπλάχνα της ​μικρής πια ​ελληνικής μειονότητας της Κωνσταντινούπολης  ενώ τα τζαμιά που "διεκδικεί"  βρίσκονται  σε χώρους που δεν καλύπτουν οι προβλέψεις  της Συνθήκης της Λωζάννης.

Δεν είναι κρυφές  οι επιδιώξεις  του Τούρκου  Προέδρου να μετατραπεί η χώρα του σε ηγέτιδα δύναμη του μουσουλμανικου κόσμου. Κι αυτό δίνει μια εξήγηση  στις πρωτοβουλίες του αυτές​. Πολύ δύσκολα, όμως, ​ ​μπορεί να δοθεί λογική ερμηνεία στην εμφάνιση μιας χώρας ως ληστή που ζητάει λύτρα προκειμένου να επιστρέψει αυτό που παράνομα έχει αρπάξει. -


* Ο Γιώργος Κακλίκης είναι Πρέσβης επί Τιμή, Ειδικός Σύμβουλος στο ΕΛΙΑΜΕΠ και υπεύθυνος του Τομέα Εξωτερικής Πολιτικής και Ευρωπαικών Υποθέσεων στο Ποτάμι