Παρασκευή, 26 Απριλίου 2019

Strategic Culture: Πώς Κίνα και Ρωσία αλλάζουν τα γεωπολιτικά δεδομένα μέσω της Αρκτικής

Strategic Culture: Πώς Κίνα και Ρωσία αλλάζουν τα γεωπολιτικά δεδομένα μέσω της Αρκτικής
Κίνα και Ρωσία συνεργάζονται για να δημιουργήσουν έναν «Δρόμο του Μεταξιού στον Πάγο»
Ένα διαφορετικό πεδίο πιθανής γεωπολιτικής σύγκρουσης, αναδεικνύει το think tank, Strategic Culture Foundation, σε ανάλυσή του.
Πρόκειται για τον επονομαζόμενο ρώσο-κινεζικό αρκτικό δρόμο του μεταξιού, ο οποίος μπορεί είτε να μετατραπεί σε ένα project που μπορεί «είτε να μετατρέψει την Αρκτική σε μία πλατφόρμα συνεργασίας ή σε μία πλατφόρμα πολέμου.
Αυτό, άλλωστε, είναι ένα δίλημμα που «βασανίζει» τους ειδικούς εδώ και 150 χρόνια.
Ήδη από το 1875, ξεκίνησε να «σχηματίζεται» το όραμα για μία ευρασιατική-αμερικανική συνεργασία, καθώς ηγετικά στελέχη των ΗΠΑ και της Ρωσίας παρακολουθούσαν την κατασκευή τηλεγραφικών και σιδηροδρομικών γραμμών κατά μήκος των 100 χλμ των Στενών του Bering, η οποία «χωρίζει» την Αλάσκα από τη Ρωσία.
Οι υποστηρικτές αυτής της πολιτικής από την αμερικανική πλευρά περιλάμβαναν τον William Gilpin, συνεργάτη του Lincoln και πρώτο Κυβερνήτη της Πολιτείας του Colorado, ο οποίος εξέδωσε (το 1890) το βιβλίο «The Cosmopolitan Railway» και στο οποίο παρουσιάζονταν ένας «μετά-αυτοκρατορικός κόσμος», όπου η παγκόσμια ανάπτυξη θα είχε ως οδηγό της σιδηροδρομικές μεταφορές.
Αρκετοί Ρώσοι πίστευαν τα ίδια με τον Gilpin και κατόρθωσαν να πείσουν τον Τσάρο Νικόλαο Β’ να χρηματοδοτήσει το έργο το 1905.
Ο νεοαποκτηθείς Υπερσιβηρικός Σιδηρόδρομος σχεδιάστηκε σύμφωνα με τον Trans-Continental Railway του Lincoln  και τα βαγόνια του ήταν κατασκευασμένα στη Φιλαδέλφεια των ΗΠΑ.
Βέβαια δεν ήταν όλοι χαρούμενοι με αυτή τη συνεργασία, με πιο φανερό «εχθρό» τη Βρετανική Αυτοκρατορία.
Αν και μερικές δολοφονίες, η Ρωσική Επανάσταση και η κόντρα μεταξύ Wall Street και Λονδίνου έπληξαν αρκετά αυτό το παράδειγμα συνεργασίας, οι ελπίδες επανήλθαν καθώς ο Franklin Roosvelt και ο Joseph Stalin έμοιαζαν να έχουν περισσότερα κοινά μεταξύ τους, από ό,τι είχαν με τον ηγέτη της Βρετανίας, Winston Churchill.
Αυτή η συνεργασία ξεκίνησε εκ νέου τη συζήτηση για μια σιδηροδρομική γραμμή στα Στενά του Bering κατά τη διάρκεια του Β 'Παγκοσμίου Πολέμου μετά από δεκαετίες αδράνειας.
Όταν ο Roosvelt απεβίωσε και οι συνεργάτες του βρέθηκαν στο στόχαστρο του FBI, καθώς επικρατούσε ο «κόκκινος τρόμο», ο Stalin έσπευσε να δηλώσει ότι «ένα μεγάλο όνειρο πέθανε».
Την ίδια ώρα το Σιδηρούν Παραπέτασμα, ενίσχυσε τη θέση του Churchill και κατάστρεψε οποιαδήποτε περίπτωση συνεργασίας.
Παρά τις προσπάθειες ορισμένων ηγετικών μορφών όπως ο John F. Kennedy και ο αδελφός του Robert στην Αμερική, ή ο Enrico Mattei της Ιταλίας και ο Charles De Gaulle στη Γαλλία για να καθιερώσουν συνεργασία μεταξύ Ανατολής και Δύσης, η ανάπτυξη αυτού που έχει γίνει σήμερα γνωστό ως «το βαθύ κράτος» συνέχισε με ταχύτητα, με τη δημιουργία του ΝΑΤΟ και την τεχνοκρατική διείσδυση όλων των δυτικών κυβερνήσεων ... συχνά πάνω από τα νεκρά σώματα των εθνικιστών ηγετών.
Ενώ η Δύση πανηγύριζε την κατάρρευση του κομμουνισμού και «μαριονέτες» όπως ο Sir Henry Kissinger και ο Sir George Bush προωθούσαν τη Νέα Τάξη Πραγμάτων (της δεκαετίας του ’90) των NAFTA, NATO, Ευρωζώνης και ΠΟΕ, δημιουργούνταν νέες συμμαχίες, όπως οι Shanghai Cooperation Organization, BRICS, APEC, and πιο πρόσφατα η Eurasian Economic Union.
Με αυτά τα νέα ιδρύματα, τα σχέδια για μια σιδηροδρομική σήραγγα του Bering Strait ανανεώθηκαν για άλλη μια φορά όταν η Ρωσία σηματοδότησε την προθυμία της να κατασκευάσει το αιωνόβιο σχέδιο το 2011, προσφέροντας πάνω από 65 δισεκατομμύρια δολάρια για τη χρηματοδότησή της, που απαιτούσε μόνο τη συνεργασία των Ηνωμένων Πολιτειών και του Καναδά.
Καθώς η Κίνα άρχισε να αναδύεται ως παγκόσμια δύναμη, δεν ζήτησε μόνο να γίνει παρατηρητής στο Συμβούλιο της Αρκτικής το 2012, αλλά σύντομα απελευθέρωσε την πρωτοβουλία Belt and Road, το Σεπτέμβριο του 2013.
Ένα χρόνο αργότερα, το Μάιο του 2014, στήριξη της κατασκευής της σήραγγας του Bering Strait.
Μέχρι αυτή την περίοδο η μόνη σοβαρή συζήτηση για το πρόγραμμα βρέθηκε στο έργο του Ινστιτούτου Schiller, των οποίων οι ιδρυτές είχαν δημοσιοποιήσει το νέο δρόμο μετάξι και Bering Strait σιδηροδρομική γραμμή μέσω χιλιάδων συνεδρίων και δημοσιεύσεων από το 1993.
Ενώ η περίοδος 2014-σήμερα ήταν τεταμένη στις καλύτερες περιόδους και κοντά στον παγκόσμιο πόλεμο στις χειρότερες εποχές, το δυναμικό της Αρκτικής ως πλατφόρμα διεθνούς διαλόγου συνέχισε να καταρρέει και χρησίμευσε ως θέμα το φετινό πέμπτο Διεθνές Φόρουμ για την Αρκτική στην Αγία Πετρούπολη από τις 9 έως τις 10 Απριλίου 2019.
Το θέμα της διάσκεψης που έβλεπε τη συμμετοχή 3600 αντιπροσώπων του ρωσικού και του διεθνούς τομέα, τόσο ιδιωτικού όσο και δημόσιου, ήταν η «Αρκτική: το έδαφος του διαλόγου».

Ρωσική Αρκτική: Μία περιοχή διαλόγου

Η κεντρική ομιλία στη σύνοδο της ολομέλειας του φόρουμ δόθηκε από τον Vladimir Putin, ο οποίος ηγέτης ανέπτυξε τα σχέδια για την ανάπτυξη της Αρκτικής της Ρωσίας για τις επόμενες δεκαετίες, δηλώνοντας: «Φέτος πρόκειται να σχεδιάσουμε και να υιοθετήσουμε μια νέα στρατηγική για την ανάπτυξη της ρωσικής Αρκτικής μέχρι το 2035.
Θα συνδυάσουμε τα μέτρα που προβλέπονται στα εθνικά μας προγράμματα και τα κρατικά προγράμματα, τα επενδυτικά σχέδια των εταιρειών υποδομής και τα προγράμματα για την ανάπτυξη των αρκτικών περιοχών και τις πόλεις.
Όλες οι περιοχές της Αρκτικής θα πρέπει να φθάσουν στο επίπεδο τουλάχιστον του εθνικού μέσου όρου σε βασικούς κοινωνικοοικονομικούς δείκτες και στο βιοτικό επίπεδο».
Συμμετείχαν οι αρχηγοί κάθε έθνους του Αρκτικού Συμβουλίου (εκτός από τον Καναδά και τις ΗΠΑ) που άκουσαν τον Putin να περιγράφει την αναβάθμιση ενός παγκόσμιου διαδρόμου μεταφοράς στη Βόρεια Θάλασα, με τον Βόρειο Σιδηρόδρομο που συνδέει τη δυτική Σιβηρία με λιμάνια στον Αρκτικό Ωκεανό μέσω αύξηση της κυκλοφορίας εμπορευμάτων σε 80 εκατομμύρια τόνους έως το 2025 (από τα 20 εκατομμύρια τόνους σήμερα) και τη δημιουργία νέων σταθμών πυρηνικής ενέργειας. Μεγάλα προγράμματα για την ανάπτυξη πόρων LNG, πετρελαίου και άλλων ορυκτών ανακοινώθηκαν στο συνέδριο και δημοσιοποιήθηκε ένας νέος ομοσπονδιακός νόμος για την προσφορά ενός ειδικού συστήματος προτιμήσεων για επενδύσεις στην περιοχή της Αρκτικής.
Πάνω από 100 projects εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου, υποδομές και τουριστικά έργα ολοκληρώθηκαν με συνολική αξία άνω των 164 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Ο δρόμος του μεταξιού στον πάγο Ρωσίας  και Κίνας

Η πρωτοβουλία της Κίνας για τις ζώνες και τις οδούς έχει ήδη εξαπλωθεί σε όλη την Ευρασία και την Αφρική, αναβαθμίζοντας τα πρότυπα διαβίωσης, τις γνωστικές δυνατότητες και δημιουργώντας μεγάλα έργα στην πορεία.
Ο μεγάλος σχεδιασμός είναι μια ρευστοποιημένη ιδέα που οδηγείται από την ανάπτυξη των σιδηροδρόμων και την οικοδόμηση των πόλεων, με λιμάνια και θαλάσσιες λωρίδες στη θαλάσσια ζώνη.
Μια φιλοσοφική δέσμευση για την επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο (γνωστός και ως «δημιουργικός λόγος»), που κάποτε ενέπνευσε τη δυτική κοινωνία, είναι η κινητήρια δύναμή της.
Τον Ιανουάριο του 2018 μέσω της «Λευκού Βίβλου της Κίνας» ανακοινώθηκε το όραμα της χώρας για τη συνεργασία της με τη Ρωσία και τη δημιουργία ενός «Πολικού Δρόμου του Μεταξιού», προκειμένου, μεταξύ άλλων, να διευκολυνθεί «η  διασύνδεση και η βιώσιμη οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Αρκτικής».
Στο δελτίο Τύπου τύπου που ανακοινώνει τη δημιουργία του Κέντρου Έρευνας της Αρκτικής Κίνας-Ρωσίας (CRARC) στις 10 Απριλίου 2019, η ρωσική κυβέρνηση τόνισε: «Θα καταβληθούν κοινές προσπάθειες στην έρευνα της Αρκτικής για τη θαλάσσια επιστήμη, η οποία θα προωθήσει την κατασκευή του 'Road of Silk on Ice'. Στο μέλλον, το QNLM προσβλέπει σε πιο καρποφόρες και αποτελεσματικές συνεργασίες παγκοσμίως για να συμβάλει στην αειφόρο ανάπτυξη των παγκόσμιων ωκεανών και ένα κοινό μέλλον για την ανθρωπότητα».

Τα γεράκια του ΝΑΤΟ πανικοβλήθηκαν

Τα γεράκια του ΝΑΤΟ αντέδρασαν σε αυτές τις απίστευτες εξελίξεις σαν να μην είχε τελειώσει ποτέ ο ψυχρός πόλεμος, ενώ ο James Stravridis (πρώην Ανώτατος Συμμαχικός Διοικητής του ΝΑΤΟ) έγραψε στις 16 Απριλίου ότι ο αρκτικός δρόμος του μεταξιού της Κίνας είναι μόνο ένα "επιθετικό πρόγραμμα οικοδόμησης επιρροής και ότι «ο τοξωτός πάγος θα δημιουργήσει θαλάσσια δρομολόγια που θα μπορούσαν να είναι γεωπολιτικά κέντρα για την παγκόσμια αναπτυξιακή στρατηγική One Belt, One Road».
Αναφερόμενος στις πρόσφατες κοινές στρατιωτικές ασκήσεις Κίνας-Ρωσίας, όπως οι ελιγμοί της Κίνας-Ρωσίας-Μογγολίας του Vostok 2018 στις 11-17 Σεπτεμβρίου 2018, στις οποίες συμμετείχαν περισσότεροι από 300.000 στρατιωτικοί, ο Stravridis ανέφερε ότι «[η Ρωσία και η Κίνα] εργάζονται μαζί ως αντιστάθμισμα έναντι των ΗΠΑ και η συνεργασία τους θα δημιουργήσει σημαντικές προκλήσεις για τα έθνη του ΝΑΤΟ με την περιοχή της Αρκτικής».
Επίσης κάλεσε τις ΗΠΑ και τον Καναδά να ανταποκριθούν με τους δικούς τους στρατιωτικούς ελιγμούς και τη συνεργασία τους με το ΝΑΤΟ.
Τα λόγια του Stravridis απηχούν τα λόγια του επικεφαλής της NORAD των Ηνωμένων Πολιτειών Terrance O'Shaughnessy, ο οποίος ζήτησε κοινή στρατιωτική συνεργασία στην Αρκτική, λέγοντας «πρέπει να αναγνωρίσουμε την πραγματικότητα ότι οι αντίπαλοί μας κρατούν σήμερα τους πολίτες μας, τον τρόπο ζωής μας και τα εθνικά συμφέροντά μας σε κίνδυνο ... είμαστε σε κίνδυνο με τρόπους που δεν είμαστε εδώ και δεκαετίες».

www.bankingnews.gr